علي بن محمد البغدادي الماوردي ( مترجم : حسين صابرى )

219

آيين حكمرانى ( فارسى )

خلاف آنچه در باب حداقل شمارى كه نماز جمعه بدان‌ها انعقاد مىيابد گذشت ؛ چه ، با حصول آن تعداد حداقل ، امام جمعه از ولايت خاصى كه در اين خصوص به او سپرده شده برخوردار مىشود ، درحالىكه در نماز عيد با تكبيرهاى زايد از اين ولايت برخوردار نمىشود و در اين ولايت تعداد تكبيرها دخالتى ندارد . تفاوت ميان اين دو باب در همين امر است . فصل [ : نماز خورشيدگرفتگى و ماه‌گرفتگى ] نماز خسوف و كسوف را كسى برگزار مىكند كه حكمران او را بدين كار خوانده باشد يا داراى ولايتى عام باشد كه اين وظيفه را نيز در خود جاى دهد . اين نماز دو ركعت است و هر ركعت مشتمل بر دو ركوع و دو قيام است و قرائت را در آن طول دهند . نمازگزار در اين نماز در قيام اول از ركعت اول پس از فاتحه ، سورهء بقره يا به اندازهء آن از ديگر سوره‌ها را به جهر مىخواند ، به ركوع مىرود و در ركوع به اندازهء صد آيه تسبيح مىگويد ، پس ، از ركوع برمىخيزد و پس از سورهء حمد سورهء آل عمران يا مقدارى از قرآن به اندازهء اين سوره را مىخواند ، آن‌گاه به ركوع مىرود و در ركوع به اندازهء هشتاد آيه تسبيح مىگويد و سپس همانند ديگر نمازها دو سجده به جاى مىآورد . سپس ركعت دوم را همانند ركعت اول مىخواند ، با اين تفاوت كه در آن ، مقدار قرائت در قيام و تسبيح در ركوع به اندازهء دو سوم ميزان قرائت و تسبيح ركعت اول است . امام پس از اين نماز خطبه ايراد مىكند . اما ابو حنيفه گفته است نماز خورشيدگرفتگى نمازى دو ركعتى همانند ديگر نمازهاست . نماز ماه‌گرفتگى نيز همانند نماز خورشيدگرفتگى و به جهر است ؛ زيرا جزوى از نمازهاى شبانه شمرده مىشود . اما مالك گفته است نماز ماه‌گرفتگى همانند نماز خورشيدگرفتگى خوانده مىشود . فصل [ : نماز طلب باران ] اين نماز هنگامى برپا مىشود كه باران نيايد و ترس از خشكسالى در ميان باشد . كسىكه اين نماز را بر عهده دارد سه روز پيش از اداى آن روزه مىگيرد و از نزاع و درگيرى دورى مىگزيند و اگر كسانى نزاع و درگيرى دارند ميانشان صلح و مسالمت ايجاد مىكند . وقت اين نماز همانند وقت نماز عيد است . اگر كسى در سالى به امامت نماز عيد نصب شود چنانچه گماردن او اطلاق داشته باشد جايز است تا زمانى كه از اين كار بازداشته نشده است هرسال ديگر نيز اين نماز را امامت